Wat waren de gevolgen van de liberalisering van de energiemarkt?

De liberalisering van de energiemarkt is een voordeel voor de consument. Foto: Pixabay

Vanaf 1 januari 2007 ging de liberalisering van de energiemarkt van kracht in Wallonië en Brussel, vier jaar na Vlaanderen. In heel België was er nu concurrentie mogelijk tussen de verschillende actoren. Die concurrentie veranderde de markt in het voordeel van de consumenten. Wilt u meer weten? Lees dan zeker verder.

Het juridisch kader van de liberalisering

De vrijmaking van de energiemarkt vond haar oorsprong in twee Europese richtlijnen: een uit 19 december 1996 betreffende de gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor elektriciteit, en een soortgelijke richtlijn uit 1998, dit keer met betrekking tot gas. Beide richtlijnen werden vervolgens ingetrokken in 2003 om daarna vervangen te worden door nieuwe richtlijnen die aan de basis lagen voor de volledige openstelling of liberalisering van de energiemarkt.

De richtlijnen legden een aantal fundamentele elementen vast:

  • de gemeenschappelijke regels voor het transport van energie, distributie, levering en opslag van gas
  • De organisatie en de werking van de energiesector
  • De toegang tot de markt
  • De criteria en procedures voor het beheer van systemen en het bepalen van de machtigingen

De effectieve liberalisering van de markt verliep traag en moeizaam. Alle bevoegde autoriteiten moesten er zeker van zijn dat de vastgestelde regels geen elke vorm van discriminatie tussen de spelers toelieten en dat de rechten van de consument verbeterd en gerespecteerd werden. Vlaanderen slaagde daar als eerste in. In 2003 werd daar de markt vrijgemaakt. Wallonië en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest volgden vier jaar later in 2007.

Waarom werd de energiemarkt geliberaliseerd?

De Europese Unie had een aantal doelen voor ogen toen zij besloot om de energiemarkt te liberaliseren. Als men in het achterhoofd houdt dat energie als een basisbehoefte wordt gezien, dan was het verlagen van de energieprijzen het belangrijkste doel. Dit kon enkel gerealiseerd worden door de concurrentie aan te wakkeren. Voor de liberalisering hadden enkele spelers een monopolie. Dit wil zeggen dat de consumenten niet vrij konden kiezen tussen een aantal energieleveranciers. Ze waren als het ware gebonden aan één leverancier en dus ook aan die prijzen.

Dankzij de vrijmaking van de energiemarkt kwamen er meerdere energieleveranciers en aanbiedingen op de markt waardoor de consumenten meer keuze had. En meer keuze betekent meer kans op lagere prijzen aangezien elke leverancier zoveel mogelijk klanten wou aantrekken.

Naast het verlagen van de prijzen heeft de liberalisering ook bijgedragen aan de bescherming van het milieu en de bevordering van hernieuwbare energiebronnen. De consument kan nu immers vrij kiezen welke energie hij wil. Groene energie is daardoor al enkele jaren een vaste waarde op de markt.

De Europese Unie had vervolgens ook de volgende doelen en wensen:

  • het creëren van een interne Europese markt
  • zorgen voor voldoende energievoorziening voor alle huishoudens

Om deze doelen te bereiken, moesten de volgende maatregelen genomen worden:

Het verschil tussen voor en na de liberalisering van de energiemarkt.
Voor en na de liberalisering van de energiemarkt. Foto: Brugel
  • Onderscheid elk energiegebied: productie, transmissie, distributie en levering
  • Verzeker de concurrentie van het begin tot het einde, i.e. van de productie tot de levering van gas en elektriciteit
  • Stel openbare dienstverplichtingen vast zodat de energielevering steeds gewaarborgd blijft
  • Richt onafhankelijke toezichthouders op die de markt controleren en reguleren: CREG voor het hele land, BRUGEL in Brussel, CWaPE in Wallonië en VREG in Vlaanderen.

De concrete gevolgen van de vrijmaking van de markt

Wat is er veranderd voor de consument?

Vóór de liberalisering was er maar één belangrijke speler, i.e. de intercommunale die bevoegd was voor een bepaald gebied. Deze speler had een monopolie op de markt voor elektriciteit en gas. Hij zorgde zowel voor de distributie (ontwikkeling en onderhoud van lijnen en leidingen, aansluiting op het net, meteropname …) als voor de energievoorziening (levering aan particulieren en professionals, facturering …).

Na de vrijmaking werd de energiemarkt verdeeld:

  • de intercommunales zijn nu enkel verantwoordelijk voor het verzorgen van de distributie en het onderhouden van het netwerk. Ze worden nu overigens niet langer intercommunales maar “distributienetbeheerders” genoemd
  • de energievoorziening is in handen van de concurrentie. Commerciële aanbieders (Engie Electrabel, Belpower, Essent, Lampiris, Luminus, Octa + …) verkopen nu elektriciteit en / of aardgas aan consumenten. U kunt vrij kiezen welk bedrijf uw huis met energie voorziet zolang dat bedrijf een geldige leveringsvergunning heeft.

Kiezen betekent vergelijken

U kunt nu dus vrij kiezen bij welke energieleverancier u een contract tekent voor energie. Om optimaal gebruik te kunnen maken van de concurrentie op de energiemarkt moet u de prijzen van de verschillende leveranciers met elkaar vergelijken. Energieprijzen vergelijken is immers de enige manier waarop u een overzicht krijgt van de beste aanbiedingen op dit moment. Wilt u veranderen van energieleverancier zodat u geld kan besparen op uw energierekening? Ook dat is geen probleem. Veranderen van leverancier is gemakkelijk en bovendien volledig gratis!

Comments of the page

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

KillMyBill gebruikt cookies om de gebruikerservaring te verbeteren. KillMyBill gebruikt cookies om de gebruikerservaring te verbeteren. Meer informatie.